Branże12 min czytaniaAktualizacja: 12 sierpnia 2026

Reklama ośrodka terapii uzależnień: co zmienia Lex Szarlatan

Art. 67zj ust. 1 pkt 2 wymienia zaburzenia psychiczne jako obszar szczególnej ochrony, a uzależnienie mieści się w tej kategorii. Komercyjne ośrodki, detoksy i wszywki komunikują wprost efekt leczniczy, często do rodziny w kryzysie, więc ta grupa leży blisko środka nowego przepisu. Poniżej: co ustawa reguluje, gdzie kończy się opis programu, a zaczyna obietnica wyleczenia, i które zdania ze strony ośrodka wymagają przepisania. Stan prawny na 12 sierpnia 2026.

Krótka odpowiedź: przepis patrzy na to, co obiecujesz w ofercie

Nowelizacja nazywana Lex Szarlatan nie zawiera listy metod zakazanych i nie wymienia żadnego programu terapeutycznego z nazwy. Reguluje sposób oferowania usługi, czyli przekonanie, jakie buduje w odbiorcy strona, cennik, rozmowa na infolinii i post w mediach społecznościowych.

Art. 67zj ust. 1 pkt 2 opisuje oferowanie lub stosowanie metody diagnostycznej albo leczniczej, która nie jest świadczeniem zdrowotnym, przy wprowadzeniu w błąd, że taką właściwość ma. Wszystkie człony art. 67zj ust. 1 wymagają działania w celu korzyści majątkowej lub osobistej, co przy odpłatnym turnusie jest spełnione. Zakres zawęża się do czterech obszarów: małoletnich, chorób onkologicznych, ciężkich nieuleczalnych chorób oraz zaburzeń psychicznych.

Uzależnienie należy do zaburzeń psychicznych, więc cała komunikacja tej branży dotyczy obszaru objętego szczególną ochroną. Znaczenia nabiera wtedy jedno rozróżnienie: czy Twój ośrodek jest podmiotem leczniczym i czy program jest świadczeniem zdrowotnym, czy też prowadzisz zajęcia terapeutyczne w formule pobytowej. Odpowiedź wynika z Twojej dokumentacji rejestrowej, a nie z tego, jak nazywasz się na stronie. Status i związane z nim wymagania potwierdza prawnik, bo te przepisy leżą poza Lex Szarlatan.

Odbiorcą jest rodzina w kryzysie i to zmienia ciężar słów

W większości branż komunikat czyta osoba, która porównuje oferty na spokojnie. Tutaj telefon wykonuje najczęściej matka, żona albo dorosłe dziecko, po nieprzespanej nocy, i decyzję podejmuje w ciągu jednego dnia. Ta sama obietnica działa na taką osobę mocniej i dokładnie z tego powodu przesłanka wprowadzenia w błąd waży w tym obszarze więcej niż gdzie indziej.

Praktyczna konsekwencja jest prosta do wdrożenia. Wszystko, co podnosi presję decyzyjną, warto z materiałów usunąć: odliczanie miejsc, sformułowania o ostatniej szansie, sugestie, że zwłoka oznacza tragedię. Poza wymiarem etycznym jest to również ryzyko w reżimie nieuczciwych praktyk rynkowych, którym zajmuje się UOKiK, i działa ono już dziś, bez czekania na nowe przepisy.

Miejsce po tych zdaniach można wypełnić informacją, której rodzina realnie szuka: jak wygląda pierwsza doba, kto prowadzi zajęcia, czy jest lekarz na miejscu, co się dzieje, gdy uczestnik chce wyjść wcześniej, ile kosztuje przedłużenie pobytu. Konkret sprzedaje w tej sytuacji lepiej niż obietnica, a jednocześnie nie tworzy ryzyka.

Gdzie kończy się opis programu, a zaczyna obietnica wyleczenia

Opis programu mówi, co ośrodek robi: ile trwa pobyt, z ilu godzin zajęć się składa, kto je prowadzi, jakie metody stosuje, jakie są warunki. Obietnica wyleczenia mówi, jaki będzie stan uczestnika po wyjściu. Pierwsze da się udokumentować grafikiem i listą personelu. Drugie jest twierdzeniem o właściwościach świadczenia zdrowotnego i wymaga pokrycia, którego zwykle nie ma.

Nagłówek na stronie głównej. „Wyleczymy Twoje uzależnienie” jest obietnicą wyniku. „Program stacjonarny, 28 dni, zajęcia indywidualne i grupowe” opisuje to, za co uczestnik płaci.
Liczby o skuteczności. Każda musi mieć autora, próbę, okres obserwacji i definicję sukcesu. Bez tego jest twierdzeniem bez pokrycia niezależnie od tego, czy wynika z Twoich ankiet.
Nazewnictwo personelu. „Nasi specjaliści” i „nasz zespół medyczny” w ośrodku bez lekarza na etacie budują przekonanie o świadczeniu zdrowotnym mocniej niż cokolwiek innego na stronie.
Słownictwo szpitalne. „Pacjent”, „oddział”, „przyjęcie na leczenie”, „wypis”. Jeżeli ośrodek nie ma statusu podmiotu leczniczego, ten język opisuje coś, czym ośrodek nie jest.
Rozmowa na infolinii. Skrypt konsultanta bywa odważniejszy od strony, a jest częścią oferty tak samo jak cennik. Warto go przeczytać z tym samym ołówkiem.

Ryzykowne sformułowania i bezpieczniejsze wersje

Zestawienie obejmuje materiały, które w tej branży powstają najczęściej: stronę główną, opis turnusu, cennik, reklamę w wyszukiwarce, skrypt infolinii i opinie. Kolumna z prawej wskazuje kierunek przepisania, a nie gotowe zdanie do skopiowania.

Ryzykowne sformułowanie	Bezpieczniejsza wersja
„Wyleczymy alkoholizm w 21 dni”	„Program stacjonarny trwa 21 dni i obejmuje zajęcia indywidualne oraz grupowe. Czas pobytu opisuje zakres programu, nie jego wynik”
„Skuteczność 90 procent”	Usuń liczbę albo podaj, kto ją policzył, na jakiej próbie, w jakim okresie i co uznano za sukces. Liczba bez źródła jest twierdzeniem bez pokrycia, którym zajmuje się UOKiK
„Detoks bez objawów odstawiennych, bez lekarza”	Brak bezpiecznej wersji. Obietnica bezpiecznego odstawienia bez nadzoru lekarza jest twierdzeniem o właściwościach świadczenia zdrowotnego i dotyczy stanu, który bywa groźny
„To ostatnia szansa dla Twojego syna. Zadzwoń teraz”	„Wolne terminy na najbliższe dwa tygodnie. Pierwsza rozmowa trwa około 20 minut i służy ustaleniu, czy nasz program pasuje do sytuacji”
„Wszywka: gwarancja trzeźwości na rok”	„Zabieg z użyciem preparatu wydawanego na receptę wykonuje lekarz. Opis obejmuje przebieg, przeciwwskazania i wymagany okres abstynencji przed zabiegiem”. Zakres ograniczeń reklamy takiego preparatu potwierdza prawnik
„Terapia awersyjna usuwa głód alkoholowy raz na zawsze”	„Nazwa metody, liczba sesji, przebieg spotkania i kwalifikacje osoby prowadzącej”, bez twierdzenia o trwałym usunięciu objawu
„Leczenie substytucyjne to zamiana jednego uzależnienia na drugie”	Brak bezpiecznej wersji. Twierdzenie o szkodliwości metody zgodnej z aktualną wiedzą medyczną to drugi człon art. 67zn, czyli tor z jawnym rejestrem
„Leczymy uzależnienia” w ośrodku bez statusu podmiotu leczniczego	Nazwij formę działalności zgodnie ze stanem faktycznym: ośrodek pobytowy, zajęcia terapeutyczne, program readaptacyjny. Status podmiotu leczniczego potwierdza prawnik
„Nasi terapeuci to certyfikowani specjaliści”	Imiennie: kto, jaki certyfikat, wydany przez kogo i w którym roku. Osoby w trakcie certyfikacji opisz jako będące w trakcie
„Przyjmujemy młodzież od 15 lat” bez żadnego opisu zasad	„Zasady przyjęcia osoby małoletniej: kto wyraża zgodę, jak wygląda kontakt z opiekunem, jakie są ograniczenia programu”. Małoletni są wymienieni w art. 67zj ust. 1 pkt 2 wprost
„Pacjent”, „oddział” i „wypis” w ośrodku, który nie jest podmiotem leczniczym	„Uczestnik”, „ośrodek”, „zakończenie pobytu”. Słownictwo szpitalne buduje przekonanie o świadczeniu zdrowotnym szybciej niż treść oferty
„Terapia bez etykiet, bez grup wsparcia i bez leków”	Opisz własny program: metoda, liczba godzin, kto prowadzi. Porównania podważające metody zgodne z aktualną wiedzą medyczną zbliżają komunikat do art. 67zn
„Bezpłatna konsultacja lekarska” prowadzona przez konsultanta sprzedaży	Nazwij rolę osoby, która odbiera telefon: konsultant, koordynator przyjęć. Słowa „lekarska” używaj wtedy, gdy rozmowę prowadzi lekarz
„Jeśli wróci do picia, drugi turnus gratis”	„Warunki powtórzenia pobytu” opisane jako warunki handlowe, bez łączenia ich z obietnicą wyniku leczenia
Opinia: „Byłem w trzech ośrodkach, dopiero tutaj przestałem pić na zawsze”	Opinie bez obietnicy trwałego efektu, bez porównań do innych placówek i bez nazw leków. Do tego moderacja nowych opinii przed publikacją
„Pełna anonimowość, nie zostaje żaden ślad w dokumentacji”	Napisz, jakie dane zbierasz, komu je udostępniasz i jak długo je przechowujesz. Obietnica braku dokumentacji bywa nie do utrzymania, a przy danych o zdrowiu obowiązują odrębne wymagania

Detoks i wszywka: dwa miejsca, gdzie ryzyko rośnie skokowo

Odtrucie i zabieg z użyciem preparatu na receptę są czynnościami wykonywanymi przez lekarza. Kiedy ośrodek reklamuje je we własnym imieniu, w materiałach powstaje wrażenie, że to on prowadzi leczenie, nawet gdy zabieg realizuje współpracujący lekarz na podstawie osobnej umowy. Warto, żeby strona mówiła wprost, kto wykonuje którą czynność i w jakiej roli.

Przy preparatach dochodzi drugi reżim. Nazwa handlowa produktu wydawanego na receptę w materiałach kierowanych do pacjenta podlega Prawu farmaceutycznemu, a nie Lex Szarlatan. Zakres tego ograniczenia i sposób opisania zabiegu na stronie potwierdza prawnik, bo tych przepisów nie ma w naszym źródle faktów i nie zamierzamy ich cytować z pamięci.

Trzecia rzecz dotyczy przeciwwskazań. Materiał opisujący zabieg wyłącznie od strony korzyści, bez informacji o warunkach kwalifikacji i o tym, komu zabiegu się nie wykonuje, jest niepełny w sposób, który sam w sobie bywa uznany za wprowadzający w błąd. Ten sam wniosek dotyczy programów detoksu opisanych jako łagodne i szybkie.

Kiedy sprawa przechodzi na tor dezinformacji medycznej

Art. 67zn ust. 1 ma dwa człony. Pierwszy dotyczy publicznego rozpowszechniania nieprawdziwych informacji o metodzie niezgodnej z aktualną wiedzą medyczną i zagrażającej zdrowiu. Drugi dotyczy nieprawdziwych informacji o szkodliwości metody, która z aktualną wiedzą medyczną jest zgodna. Leczenie farmakologiczne uzależnień i psychiatryczne leczenie chorób współistniejących mieszczą się w tym drugim członie.

Warunku odpłatności tu nie ma i nie ma zawężenia do czterech obszarów. Wystarczy publikacja, więc liczy się również wywiad właściciela, nagranie z konferencji i wpis na profilu ośrodka. To także jedyne miejsce, w którym pojawia się jawny rejestr z nazwą domeny i przekierowanie ruchu przez operatora w 7 dni od wniosku Rzecznika Praw Pacjenta.

Co obowiązuje już dziś, a co dopiero wejdzie

Sporo ryzyk z tego artykułu dotyczy ośrodków od lat. Rozdzielenie reżimów pokazuje, co poprawić od razu, a co można zaplanować na jesień.

Reżim	Kto egzekwuje	Status
Nieuczciwe praktyki rynkowe (u.p.n.p.r.)	UOKiK, kara do 10 procent obrotu	Obowiązuje dziś. Gwarancje trzeźwości, statystyki bez źródła i presja w komunikacie do rodziny mieszczą się tu od dawna
Prawo farmaceutyczne	Główny Inspektorat Farmaceutyczny	Obowiązuje dziś, gdy w materiałach pojawia się preparat wydawany na receptę albo produkt prezentowany tak, jakby był lekiem
Przepisy o podmiotach leczniczych i o certyfikacji terapeutów uzależnień	poza zakresem Lex Szarlatan	Obowiązują dziś i decydują o tym, czy wolno Ci nazywać program leczeniem. Zakres wymagań potwierdza prawnik
Oświadczenia zdrowotne (1924/2006 i 432/2012)	GIS i Komisja Europejska	Obowiązuje dziś, jeśli w programie sprzedajesz preparaty na wątrobę, sen albo nastrój. Po wyroku TSUE C-386/23 z 30 kwietnia 2025 dotyczy także roślin opisywanych wcześniej jako „on hold”
Polityki platform reklamowych	Meta, Google, TikTok	Obowiązuje dziś i bywa ostrzejsze od prawa. Reklama leczenia uzależnień podlega dodatkowym wymaganiom, a blokada konta przychodzi bez postępowania i bez terminu na odwołanie
Lex Szarlatan, art. 67zj i art. 67zn	Rzecznik Praw Pacjenta	Jeszcze nie obowiązuje. Ustawa czeka na podpis Prezydenta i wejdzie w życie po upływie trzech miesięcy od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw

Sejm uchwalił nowelizację 3 lipca 2026, poprawki Senatu przyjął 31 lipca i tego samego dnia tekst trafił do Prezydenta, który ma na podpis 21 dni. Daty dziennej wejścia w życie nikt dziś nie poda, bo aktu nie ma jeszcze w Dzienniku Ustaw. Realnie chodzi o koniec 2026 roku. Numerację przepisów potwierdzimy po publikacji.

Sankcja z nowych przepisów	Wymiar
Kara pieniężna (art. 68 ust. 1)	do 1 000 000 zł, może być nakładana wielokrotnie, nie wcześniej niż 6 miesięcy po uprawomocnieniu poprzedniej
Decyzja nakazująca zaniechanie (art. 67zl)	rygor natychmiastowej wykonalności, do tego publikacja decyzji na koszt podmiotu
Publiczne ostrzeżenie i decyzja tymczasowa (art. 64a)	ostrzeżenie przed zakończeniem postępowania oraz jednorazowa decyzja tymczasowa na maksymalnie miesiąc
Kara za nieprzekazanie dokumentów na żądanie Rzecznika (art. 69)	do 100 000 zł, a w przypadku z ust. 2 do 20 000 zł. Dotyczy braku odpowiedzi, nie treści reklamy
Kara osobista dla kierownika podmiotu (art. 69b)	do 20-krotności przeciętnego wynagrodzenia, wyłącznie za umyślne działanie lub zaniechanie
Jawny rejestr i przekierowanie domeny (art. 67zn ust. 2 do 5 oraz ust. 10)	wpis z nazwą podmiotu i nazwą domeny, a następnie przekierowanie ruchu przez operatora w 7 dni od wniosku Rzecznika

Dokumentacja, która broni ośrodka

W postępowaniu liczy się to, co zapisałeś, zanim ktokolwiek o to zapytał. Przy ośrodku z personelem i infolinią lista jest nieco dłuższa niż w praktyce jednoosobowej.

Opis programu z grafikiem: liczba godzin zajęć, ich rodzaj, kto prowadzi. Ten sam dokument służy jako materiał sprzedażowy i jako dowód, że oferta odpowiada temu, co się dzieje w ośrodku.
Lista personelu z kwalifikacjami i datami certyfikatów, aktualizowana przy każdej zmianie w zespole. Bez niej zdanie o certyfikowanych specjalistach na stronie wisi w powietrzu.
Skrypt pierwszej rozmowy zatwierdzony na piśmie, razem z listą zdań, których konsultant nie używa. Do tego zapis szkolenia zespołu z datą.
Informacja przekazywana przed przyjęciem: co obejmuje pobyt, czego nie obejmuje, kiedy kierujecie do lekarza albo do szpitala, jakie są zasady rezygnacji i rozliczenia.
Rejestr zmian w komunikacji: data, poprzednie brzmienie, nowe brzmienie, powód. Do tego zrzuty PDF strony raz na kwartał.

Przegląd komunikacji: dziewięć kroków

Wypisz wszystkie miejsca, w których ośrodek mówi o sobie: strona, podstrony turnusów, cennik, reklamy w wyszukiwarce, wizytówka Google, profile społecznościowe, ulotki dla rodzin, skrypt infolinii.
Przeszukaj je po słowach: wyleczymy, gwarancja, skuteczność, na zawsze, trwale, bez objawów, bezpiecznie. Każde trafienie wymaga decyzji, bo każde z nich niesie obietnicę wyniku.
Sprawdź każdą liczbę. Jeśli nie umiesz podać autora, próby i okresu, usuń ją tego samego dnia.
Przejrzyj komunikaty kierowane do rodzin i usuń presję czasową oraz odwołania do lęku. Wstaw w to miejsce informacje o organizacji pobytu.
Ujednolić nazewnictwo. Jeżeli ośrodek nie jest podmiotem leczniczym, wymień słowa „pacjent”, „oddział” i „leczenie” w całym serwisie, łącznie z adresami podstron.
Osobno przejrzyj wszystko, co mówicie publicznie o farmakoterapii uzależnień, o leczeniu psychiatrycznym i o innych metodach. To najcięższa kategoria i jedyna, która prowadzi do rejestru z nazwą domeny.
Sprawdź materiały dotyczące osób małoletnich. Małoletni są wymienieni w przepisie wprost, więc oferta dla nastolatków wymaga opisania zasad zgody i zakresu programu.
Przejrzyj opinie, nagrania z uczestnikami i historie pobytu. Usuń nazwy leków, nazwy rozpoznań i obietnice trwałego efektu, potem włącz moderację nowych opinii.
Zapisz w rejestrze zmian, co i kiedy poprawiłeś, i odłóż w kalendarzu jeden dzień na powtórzenie przeglądu po publikacji ustawy w Dzienniku Ustaw.

Od czego zacząć

Jeśli masz dziś godzinę, zrób kroki 2, 3 i 4. Obietnice wyniku, statystyki bez źródła i presja w materiałach dla rodzin to trzy najcięższe kategorie, a ich poprawienie nie wymaga zmiany niczego w samym programie.

Możesz też zacząć od sprawdzenia, ile tego w ogóle jest. Darmowy skaner Audytora pobiera treść podanego adresu i pokazuje listę trafień z podziałem na wagę ryzyka, bez rejestracji. Pokazuje ryzyko w komunikacji i nie wydaje ocen prawnych.

Ten artykuł opisuje ryzyko komunikacji marketingowej i nie jest poradą prawną. Nie ocenia programów terapeutycznych ani ich skuteczności, bo przedmiotem nowych przepisów jest sposób oferowania usługi. Status Twojego ośrodka jako podmiotu leczniczego, wymagania wobec personelu i zasady informowania o zabiegach z użyciem preparatów na receptę rozstrzyga prawnik.

Częste pytania

Prowadzę ośrodek, który nie jest podmiotem leczniczym. Czy mogę pisać, że leczymy uzależnienia?+

To pytanie rozstrzyga się poza Lex Szarlatan, w przepisach o działalności leczniczej, więc odpowiedź potwierdź z prawnikiem. Z perspektywy art. 67zj ust. 1 pkt 2 istotne jest co innego: słowo „leczymy” buduje w odbiorcy przekonanie, że dostaje świadczenie zdrowotne. Jeżeli ośrodek takiego statusu nie ma, jest to dokładnie ta przesłanka, o której mówi przepis. Bezpieczniejszy kierunek to opisanie programu przez to, co się w nim dzieje.

Mamy realne wyniki z ankiet po roku od pobytu. Czy wolno je podać?+

Tak, jeśli podasz je razem z metodą. Ile osób zaproszono do badania, ile odpowiedziało, w jakim okresie, co uznano za sukces i kto liczył. Sama liczba procentowa bez tego kontekstu jest twierdzeniem bez pokrycia, którym zajmuje się UOKiK w reżimie nieuczciwych praktyk rynkowych, gdzie kara sięga 10 procent obrotu. Warto też dopisać, że wyniki dotyczą osób, które ukończyły program.

Czym różni się kara z art. 67zj od wpisu do rejestru z art. 67zn?+

To dwa niezależne tory. Art. 67zj dotyczy oferowania metody z wprowadzeniem w błąd i prowadzi do decyzji nakazującej zaniechanie z rygorem natychmiastowej wykonalności, do publikacji decyzji na koszt podmiotu oraz do kary do 1 000 000 zł, którą można nakładać wielokrotnie. Art. 67zn dotyczy dezinformacji medycznej i tam znajdują się jawny rejestr oraz przekierowanie ruchu z domeny w ciągu 7 dni. Ośrodek trafia na drugi tor wtedy, gdy publicznie podważa metody zgodne z aktualną wiedzą medyczną.

Reklamujemy się w Google i na Facebooku. Czy tam coś się zmienia?+

Platformy mają własne zasady dla reklam dotyczących leczenia uzależnień i bywają one ostrzejsze od prawa krajowego, z wymaganiami certyfikacyjnymi w niektórych krajach. Ich stosowanie sprawdza się w regulaminach reklamowych, bo zmieniają się bez zapowiedzi. Odrzucenie reklamy albo blokada konta następuje bez postępowania i bez terminu na odwołanie, więc w praktyce boli szybciej niż postępowanie administracyjne.

Czy opinie byłych uczestników na stronie są ryzykowne?+

Opinia jest częścią Twojej komunikacji, nawet jeśli napisał ją ktoś inny. Ryzyko tworzą zdania o trwałym wyleczeniu, o odstawieniu leków i o wyższości Waszego programu nad innymi. Zostaw opinie opisujące doświadczenie pobytu, usuń te, które obiecują wynik, i włącz moderację nowych. Przy nagraniach wideo dochodzi zgoda osoby oraz to, że materiał zostaje w sieci na lata.

Od kiedy to obowiązuje?+

Jeszcze nie obowiązuje. Ustawa trafiła do Prezydenta 31 lipca 2026, termin na podpis wynosi 21 dni, a wejście w życie następuje po upływie trzech miesięcy od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Realnie mówimy o końcu 2026 roku. Przepisy o nieuczciwych praktykach rynkowych, Prawo farmaceutyczne i wymagania wobec podmiotów leczniczych obowiązują już dziś, więc przegląd materiałów ma sens niezależnie od kalendarza legislacyjnego.

Czytaj dalej

Lex Szarlatan 2026: co się zmienia i co zrobić z komunikacją
Lex Szarlatan czeka na podpis Prezydenta i zacznie obowiązywać 3 miesiące po ogłoszeniu. Kogo dotyczy, co dostaje Rzecznik Praw Pacjenta, kary do 1 mln zł, poprawki w komunikacji.
Lex Szarlatan w psychoterapii, coachingu i pomocy psychologicznej
Lex Szarlatan a psychoterapia i coaching: zaburzenia psychiczne są w przepisie wymienione wprost. Co zmienić w opisie sesji, w bio i w opiniach klientów.
Hipnoterapia, regresja i ustawienia systemowe a Lex Szarlatan
Hipnoterapia a zaburzenia psychiczne: co Lex Szarlatan zmienia w opisie sesji, gdzie kończy się opis pracy, a zaczyna obietnica leczenia, i co przepisać.

Zobacz, co widać na Twojej stronie

Skaner pobiera treść podanego adresu i pokazuje, ile i jakich ryzyk znalazł. Bez rejestracji i bez płatności.

Skanuj za darmo

Materiał ma charakter informacyjny i opisuje ryzyko komunikacji marketingowej. Nie jest poradą prawną ani opinią prawną w indywidualnej sprawie. Stan prawny na dzień 12 sierpnia 2026.